Świadectwo kierowcy dla kierowcy spoza UE — procedura GITD
Świadectwo kierowcy wydaje GITD (Biuro ds. Transportu Międzynarodowego) na wniosek SK1, w terminie do miesiąca, na okres maksymalnie 5 lat. Opłata zależy od okresu ważności: od 10 zł za rok do 40 zł za 5 lat. Dokument jest obowiązkowy dla kierowcy spoza UE jeżdżącego na licencji wspólnotowej.
Kto musi mieć świadectwo kierowcy
Obowiązek wynika z art. 5 rozporządzenia 1072/2009 i dotyczy kierowcy, który nie jest obywatelem UE ani rezydentem długoterminowym UE, a jest legalnie zatrudniony przez przewoźnika z licencją wspólnotową. Od 21 maja 2022 r. obejmuje także pojazdy 2,5–3,5 t w międzynarodowym przewozie rzeczy, bo i one wymagają licencji.
Dokument funkcjonuje w dwóch egzemplarzach: oryginał wozi kierowca w pojeździe, a wypis zostaje w siedzibie firmy (art. 5 ust. 6). GITD wystawia świadectwo na okres zgodny z wnioskiem, najdłużej na 5 lat (art. 5 ust. 7); w praktyce ogranicza go też ważność dokumentów pobytowych kierowcy.
Dokumenty do wniosku SK1
Komplet składany do BTM w ramach usługi SK1 wygląda tak:
- Wniosek SK1 wraz z formularzem ZZ (dane zatrudnionego kierowcy).
- Kopia licencji wspólnotowej.
- Kopia paszportu kierowcy.
- Kopia prawa jazdy, obie strony.
- Dokument zgłoszenia do ubezpieczeń: ZUS ZUA lub RCA.
- Dla pojazdów powyżej 3,5 t karta kwalifikacji kierowcy lub prawo jazdy z kodem 95; dla pojazdów do 3,5 t orzeczenia lekarskie i psychologiczne.
- Dowód wniesienia opłaty.
Najczęstszy powód wezwania do uzupełnienia to niekompletne kopie: prawo jazdy skopiowane z jednej strony albo brak dokumentu ZUS świadczącego o legalnym zatrudnieniu. Przed wysyłką sprawdź też, czy dane w ZZ zgadzają się litera w literę z paszportem.
Opłaty i terminy
| Okres ważności | Opłata |
|---|---|
| 1 rok | 10 zł |
| 2 lata | 15 zł |
| 3 lata | 20 zł |
| 4 lata | 30 zł |
| 5 lat | 40 zł |
| zmiana świadectwa (SK3) | 10 zł |
| wtórnik (SK4) | 10 zł |
GITD wydaje świadectwo w terminie do miesiąca, a w sprawach skomplikowanych do dwóch (art. 35 KPA). Zmianę danych, np. nowy paszport albo nowe prawo jazdy, zgłaszasz wnioskiem SK3, a po utracie dokumentu występujesz o wtórnik wnioskiem SK4.
Kary i związek z delegowaniem
Za jazdę bez świadectwa kierowca dostaje mandat 150 zł, przewoźnik 5 000 zł z taryfikatora (BPN), a zarządzający transportem 500 zł. Kontrole za granicą weryfikują świadectwo razem z licencją, więc brak oryginału w kabinie wychodzi na jaw szybko.
Świadectwo nie zwalnia z pozostałych obowiązków. Kierowca spoza UE podlega delegowaniu tak samo jak obywatel UE: przy kabotażu i cross-trade potrzebuje deklaracji w portalu IMI, choć danych świadectwa w deklaracji się nie podaje. Do kompletu dochodzi zaświadczenie A1 z ZUS, dla obywatela państwa trzeciego z załącznikiem US-54. Terminy ważności świadectw, deklaracji IMI i pozostałych dokumentów kierowców BWT FlowDesk pilnuje w jednym miejscu, a deklaracje składa i przedłuża automatycznie przez Road Transport API.
Najczęstsze pytania
Czy kierowca z Ukrainy z kartą pobytu potrzebuje świadectwa?
Tak, jeśli nie ma statusu rezydenta długoterminowego UE. Zwykłe zezwolenie na pobyt czasowy albo ochrona czasowa nie zwalniają z obowiązku z art. 5 rozporządzenia 1072/2009.
Gdzie kierowca powinien mieć świadectwo podczas trasy?
Oryginał w pojeździe, przy sobie. Wypis świadectwa przechowuje przewoźnik w siedzibie firmy (art. 5 ust. 6 rozp. 1072/2009).
Czy świadectwo jest potrzebne do busa 3 t w międzynarodówce?
Tak. Od 21 maja 2022 r. pojazdy 2,5–3,5 t w międzynarodowym przewozie rzeczy jeżdżą na licencji wspólnotowej, a kierowca spoza UE potrzebuje wtedy świadectwa.
Ile kosztuje zmiana danych w świadectwie?
10 zł. Tyle samo zapłacisz za wtórnik po utracie dokumentu (wnioski SK3 i SK4).
Sprawdź daty ważności świadectw swoich kierowców i porównaj je z ważnością paszportów oraz dokumentów pobytowych; wniosek SK3 lub nowy SK1 złóż przynajmniej miesiąc przed wygaśnięciem. Wzory wniosków i dokumentów dla kierowców spoza UE znajdziesz w bibliotece wzorów dokumentów transportowych. Jeżeli dopiero zatrudniasz kierowcę z Ukrainy, przejdź przez zatrudnienie kierowcy z Ukrainy krok po kroku i skompletuj pozostałe dokumenty równolegle.
Podstawa prawna: rozporządzenie (WE) 1072/2009 (art. 5); ustawa o transporcie drogowym wraz z taryfikatorem (załączniki); rozporządzenie w sprawie opłat za czynności GITD; art. 35 KPA.
Stan prawny: 6 lipca 2026 r.
Chcesz dostać alert, zanim wygaśnie świadectwo albo deklaracja IMI któregokolwiek kierowcy? Zamów bezpłatne demo BWT FlowDesk.